کارزار برای نه به اعدام

تغییر فنون در مبارزه برای برون رفت از بن بست ها و به نتیجه رساندن تلاش ها، امری ضروری و در بیشتر موارد تنها راه پیروزی است. چراکه همیشه تاکتیک یا فنی که قبل از شروع مبارزه توسط استراتژیست ها طراحی می شود در جریان مبارزه نتیجه نمی دهد و باید کوشید راهی پیدا کرد که بتوان روند مبارزه را به نفع خود تغییر داد. این اصل در مبانی و اصول مذاکره نیز به عنوان تغییر بازی یاد شده است یعنی زمانی که جریان مذاکره به نفع رقیب در حال جلو رفتن است یا مذاکره به بن بست رسیده، راه پیروزی و به نتیجه رساندن مذاکره تغییر روند گفتگو است.

“مخالفت با اعدام” از جمله مواردی است که سالهاست به دغدغه روشنفکران ایرانی تبدیل شده ولی تلاش آنها جز به زندان و حبس نیانجامیده است چراکه حکومت اعدام را از احکام اسلامی و غیر قابل تغییر می داند و بر اجرای آن اصرار دارد . لذا هر گونه مخالفتی با آن، مخالفت با اسلام تلقی شده و طبیعی است که حاکمان با زندان و شکنجه و آزار و اذیت پاسخ چنین مخالفتی را می دهند. آیت الله صادق لاریجانی رئیس قوه قضاییه ایران، بیستم آذرماه در جلسه مسئولان عالی این قوه ضمن انتقاد از کشورهای غربی و استانداردهای حقوق بشری در آنها می گوید: “مخالفت با اعدام، مخالفت با حکم اسلام است.۱

اما آیا برای تغییر یک معضل، تنها راه فشار به حکومت است؟ جمعی از کنش گران ایرانی اخیرا پاسخی در خور به این پرسش داده اند. بابک احمدی، سیمین بهبهانی، علیرضا جباری، فریبرز رئیس دانا، پرویز فهیمی، اسماعیل مفتی زاده، محمد ملکی و محمد نوری زاد در نامه ای خطاب به مردم از راه اندازی کمپینی برای لغو حکم اعدام با عنوان “لغو گام به گام حکم اعدام (لگام)” خبر داده و مردم را به یاری فراخوانده اند. در واقع این گروه برای مبارزه با حکم اعدام، روش مبارزه را به شکل هوشمندانه ای تغییر داده اند و به جای فشار به حکومت برای لغو حکم اعدام، بر گفتگو و متقاعد کردن خانواده قربانیان جهت بخشش محکومان به اعدام روی آورده اند.

طراحان کمپین لگام در چرایی این کمپین آورده اند: اگر بتوان اعدام را، در کلیت آن، نوعی خشونت ناگزیر به شمار آورد که پذیرش چنین انگارشی دشوار و به دور از اقتضای منش انسانی است – اعدام در ملاء عام، بی گمان، بی رحمی و قساوت آشکار را به نمایش می گذارد و ما به ناگزیر روزی باید از این خشونت ناپسند و افراط گرایانه دست بشوئیم. در فردایی محتوم، ضرورت های تربیتی، ما مردم ایران را به پذیرش این اصل بدیهی وادار خواهد کرد که از اعدام مجرمان و متهمان، از هر سنخ و گروه، دست برداریم و به جای آن به اعمال شیوه های سازنده ی تربیتی بپردازیم.۲

تغییر روش مبارزه با حکم اعدام، از فشار به حکومت برای تغییر قوانین به تغییر نگرش مردم به مساله حکم اعدام، اگرچه حرکتی نو به شمار می رود و پیش از این تنها بصورت موردی رخ می داد، کم کم به یک فرهنگ عمومی تبدیل خواهد شد. اخیرا رسانه و شبکه های اجتماعی از یک تجمع مردمی در شهر روانسر در استان کردستان در مخالفت با حکم اعدام و تلاش جمعی برای بخشش متهم از سوی خانواده قربانی خبر دادند. اتفاقی که به نوشته وب سایت روز آنلاین به تقاضای اعضای شورای شهر روانسر روی داده است. اعضای این شورا از مردم خواستند تا با تجمع و راهپیمایی به سوی خانواده قربانی از آنها بخواهند متهم را مورد بخشش قرار دهند. این تقاضا ب استقبال کم نظیر مردم روبرو شد.۳

تشویق جامعه به گذشت و بخشش و توقف احکام اعدام به دلیل بخشش خانواده قربانیان، در صورت تداوم، فضایی ایجاد خواهد کرد که حکومت ناگزیر به تغییر قانون و لغو مجازات اعدام شود. محمد ملکی، از پایه گذاران لگام، کارزار لغو گام به گام مجازات اعدام، در این خصوص به روز گفته است: “آنچه که ما احساس می‌کنیم و می‌بینیم و از جوانب مختلف تائید می‌شود، این است که تغییر و تحولاتی در دیدگاه مردم نسبت به اعدام به وجود آمده است.” اخبار توقف حکم اعدام در شهرهای نور، آمل، بندرعباس و بیجار که اخیرا بازتابی گسترده در رسانه ها داشته است را می توان در همین راستا تحلیل کرد.

تلاش کارزار لگام از زاویه ای دیگر نیز اهمیتی مضاعف دارد و آن وجود فرهنگی در میان توده ها که آنها را به تماشای حکم اعدام همچون یک کارناوال می کشاند. سعید پیوندی، جامعه شناس در این خصوص به رادیو فردا می گوید: ” جمع شدن برای تماشای مراسم اعدام فقط به خاطر وجود نظام سیاسی بی اعتنا به حقوق بشر نیست. بخش‌های مهمی از جامعه ما در غیاب بحث انتقادی در عرصه عمومی و در رسانه‌ها، فرصت بازاندیشی درباره وجدان جمعی حقوق بشری نداشته است” لذا تلاش های همچون تلاش اعضای کارزار لگام، می تواند در آینده ای نه چندان دور فضایی ایجاد کند که تجمع نه برای تماشای اعدام بلکه برای مخالفت با حکم اعدام سراسر ایران را فراگیرد. تجمع برای نه به اعدام!

….

۱٫ http://www.radiofarda.com/content/f35_larijani_execution_islam/25197868.html

۲٫ https://www.facebook.com/karzar.legam

۳٫ http://www.roozonline.com/persian/news/newsitem/article/-1ee8bed9c6.html

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *